21η Απριλίου 1967: Η πιο σκοτεινή νύχτα της Δημοκρατίας

21η Απριλίου 1967. Ώρα 2:00 νυχτερινή. Η Αθήνα κοιμάται στη σκιά του Παρθενώνα. Κάτω από ένα σύμβολο δημοκρατίας που εκείνη τη νύχτα έμελλε να καταλυθεί για τα επόμενα εφτά χρόνια. Τους έρημους δρόμους γεμίζουν τα τανκς, που σε λίγα λεπτά στρέφουν τα πολυβόλα τους κατά του κοινοβουλίου, κατά της βασιλευόμενης δημοκρατίας που είναι το υπάρχον πολίτευμα. 

Η πολιτική αναταραχή και αστάθεια που επικρατεί στη χώρα μετά τον Εμφύλιο πόλεμο και διαρκεί πολλά χρόνια είναι το κατάλληλο έδαφος για να μεγαλώσει και να ανθίσει μια δικτατορία. Πρωθυπουργός είναι ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος με το κόμμα της ΕΡΕ. Ωστόσο βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο. Οι εκλογές επρόκειτο να γίνουν στις 28 Μαΐου. Οι μνήμες του Εμφυλίου μετά από τόσα χρόνια είναι ακόμη νωπές και υπάρχει έντονη πόλωση είτε προς την Αριστερά είτε προς τη Δεξιά. Πολλοί θεωρούν υπαρκτό τον κίνδυνο επικράτησης της Αριστεράς. Αυτό είναι και το βασικό επιχείρημα των Συνταγματαρχών για την επιβολή της Δικτατορίας: Ο κομμουνιστικός κίνδυνος.

Το Πραξικόπημα ήταν καλά οργανωμένο, μιας και οι πρωτεργάτες -Στυλιανός Παττακός, Γεώργιος Παπαδόπουλος, Νικόλαος Μακαρέζος- είχαν τοποθετήσει σε καίριες θέσεις του στρατού άτομα της άμεσης επιρροής τους. Εκμεταλλεύτηκαν επίσης τη μεγάλη στρατιωτική δύναμη που υπήρχε εντός της πόλης των Αθηνών, χρησιμοποιώντας τα τανκς από το Κέντρο Εκπαιδεύσεως Τεθωρακισμένων, το οποίο βρισκόταν στου Ζωγράφου. Τέλος μπήκε σε εφαρμογή το Νατοϊκό σχέδιο Προμηθεύς, που σκοπό του είχε την ανάληψη της εξουσίας από τον στρατό σε περίπτωση που εισέβαλαν στην Ελλάδα δυνάμεις του Σοβιετικού Στρατού. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα ο στρατός να ενεργοποιηθεί σε όλη τη χώρα άμεσα, καθιστώντας άκαρπη κάθε προσπάθεια αντίστασης, όπως αυτή του Υπουργού Γεωργίου Ράλλη που προσπάθησε να επικοινωνήσει με τμήματα του στρατού στη Θεσσαλονίκη.

Μετά την κατάληψη στρατηγικών σημείων της Αθήνας (Βουλή, Ανάκτορα, Υπουργεία) από τον στρατό, ακολούθησε η σύλληψη της πολιτικής ηγεσίας της χώρας. Ο αιφνιδιασμός ήταν τόσο μεγάλος που η δημοκρατία καταλύθηκε χωρίς καμία αντίσταση σε μιάμιση μόλις ώρα!

Το πρωί της ίδια ημέρας, στα περικυκλωμένα από τις στρατιωτικές δυνάμεις ανάκτορα του Τατοΐου οι Συνταγματάρχες ζητούν από τον βασιλιά Κωνσταντίνο να ορκίσει τη νέα κυβέρνηση με Πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Κόλλια, εισαγγελέα του Αρείου Πάγου. Παρά την παρότρυνση του πρώην πρωθυπουργού Κανελλόπουλου να μην το κάνει και τον αρχικό δισταγμό του, ο βασιλιάς ορκίζει τη νέα κυβέρνηση και μάλιστα φωτογραφίζεται και μαζί της «για να μη χυθεί αίμα ελληνικό», όπως αργότερα είπε. 

Η Δικτατορία των Συνταγματαρχών δείχνει από τις πρώτες κιόλας ώρες το σκληρό πρόσωπό της συλλαμβάνοντας και φυλακίζοντας απλούς πολίτες κυρίως αριστερών πεποιθήσεων. Ακυρώνει τις επερχόμενες εκλογές και απαγορεύει τις συναθροίσεις άνω των τριών ατόμων. Μέσα σε δέκα μέρες συλλαμβάνονται περισσότερα από 6000 άτομα. Η μαύρη Επταετία είχε μόλις ξεκινήσει.

 

Εικόνες